Salzburg – największe atrakcje turystyczne w mieście Mozarta

Salzburg, położony nad rzeką Salzach u stóp Alp, jest jednym z najpiękniejszych miast Austrii. Znany przede wszystkim jako rodzinne miasto Wolfganga Amadeusza Mozarta, przyciąga turystów z całego świata swoim niepowtarzalnym urokiem, bogatą historią i licznymi atrakcjami turystycznymi. Warto poświęcić przynajmniej jeden dzień, by poznać najciekawsze atrakcje tego niezwykłego austriackiego miasta. 

Nazwa miasta pochodzi od niemieckich słów “salz” (sól) i “burg” (zamek). W dosłownym tłumaczeniu oznacza ona “Zamek Solny”. Określenie to nawiązuje do strategicznej roli Salzburga w handlu solą oraz do twierdzy Hohensalzburg, która przez wieki dominowała nad miastem. Twierdza ta nie tylko chroniła miasto, ale również symbolizowała jego potęgę ekonomiczną i polityczną.

Salzburg w Austrii wczoraj i dziś

Historia Salzburga rozpoczęła się już w czasach prehistorycznych, kiedy to obszar dzisiejszego miasta zamieszkiwały plemiona celtyckie. Za czasów rzymskich założono tutaj osadę o nazwie Iuvavum. Osada stała się ważnym centrum handlowym i administracyjnym dzięki swojemu położeniu nad rzeką Salzach oraz bliskości do bogatych w złoża soli gór.

Po upadku Cesarstwa Rzymskiego znaczenie osady zmalało. Dopiero w VIII wieku, za sprawą chrystianizacji i powstania biskupstwa, Ziemie Salzburskie zaczęły ponownie odgrywać ważną rolę w regionie. Pod koniec VIII wieku miasto zostało podniesione do rangi arcybiskupstwa, co zapewniło mu prestiż i przywileje. Kolejni arcybiskupi, wykorzystując dochody z wydobycia soli oraz opłaty celne, rozwijali miasto i wzbogacali je o wspaniałe budowle. To właśnie w tym okresie powstały tak imponujące obiekty jak Katedra św. Ruperta i Wergiliusza czy Opactwo św. Piotra.

W XVIII wieku Salzburg był już znanym centrum kulturalnym i duchowym. To tutaj w 1756 roku urodził się Wolfgang Amadeusz Mozart, jeden z najwybitniejszych kompozytorów w historii. W tym czasie miasto było ośrodkiem sztuki, muzyki i nauki, a jego uniwersytet przyciągał studentów z całej Europy.

Na początku XIX wieku, po rozwiązaniu Świętego Cesarstwa Rzymskiego, Salzburg został wcielony do Cesarstwa Austriackiego. W XX wieku Salzburg zyskał międzynarodową sławę dzięki corocznemu festiwalowi muzycznemu Salzburger Festspiele, który do dziś przyciąga melomanów z całego świata.

Co warto zobaczyć w Salzburgu – największe atrakcje i zabytki

Salzburg jest jednym z najpiękniejszych miast Europy. Urzeka nie tylko swoim malowniczym alpejskim położeniem, ale także bogactwem historycznych zabytków i unikalną atmosferą. Znane jako miasto Mozarta, oferuje turystom szeroką gamę atrakcji – od imponujących zamków i barokowych pałaców, przez klimatyczne uliczki Starego Miasta, aż po kulturalne wydarzenia na najwyższym poziomie. 

Obecnie Salzburg jest jednym z najczęściej odwiedzanych miast w Austrii i jednym z najważniejszych ośrodków turystycznych w Europie. Spacerując ulicami Salzburga można poczuć ducha minionych wieków i podziwiać dziedzictwo kulturowe, które przetrwało mimo burzliwych dziejów.

Polecany artykuł: Najciekawsze atrakcje w Wiedniu – 14 miejsc, które warto zobaczyć

Salzburg to miasto, które umiejętnie łączy tradycję z nowoczesnością. Zapraszam Cię do zwiedzenia miasta Mozarta. Mam nadzieje, że w poznaniu największych atrakcji turystycznych w Salzburgu pomoże zaproponowany w tym artykule plan zwiedzania. 

Jeśli wolisz zwiedzać z przewodnikiem, polecam skorzystanie ze zorganizowanej wycieczki po Salzburgu, podczas której zobaczysz najważniejsze atrakcje miasta.

Salzburg Card – karta, która ułatwia zwiedzanie

Planując indywidualne zwiedzanie miasta oraz korzystanie z komunikacji publicznej, warto rozważyć zakup karty turystycznej Salzburg Card, dzięki której można nie tylko zobaczyć najpiękniejsze miejsca w mieście, ale również obniżyć koszty zwiedzania. 

W zależności od tego czy chcesz zwiedzić Salzburg w jeden dzień, czy spędzić w Salzburgu i okolicach więcej czasu, możesz kupić kartę ważną 24, 48 lub 72 godziny.  

Szczegółowe informacje o korzyściach zakupu karty turystycznej znajdziesz w specjalnej broszurze, którą warto pobrać i wziąć ze sobą na wycieczkę.

Stare Miasto (Altstadt Salzburg) – serce austriackiego dziedzictwa

Chcąc poznać największe atrakcje Salzburga, zwiedzanie miasta warto rozpocząć na Starym Mieście. Salzburska Starówka wpisana w 1997 roku na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO to perła architektury barokowej. Spacer po wąskich brukowanych uliczkach w zabytkowej części miasta to prawdziwa podróż w czasie, która pozwala odkryć zarówno średniowieczne dziedzictwo, jak i barokowy splendor.

Znajdziemy tu przede wszystkim znakomite przykłady architektury barokowej, za którą odpowiedzialni byli wybitni architekci, tacy jak Santino Solari i Johann Bernhard Fischer von Erlach. Dominującym elementem panoramy jest Katedra św. Ruperta i Wergiliusza (Salzburger Dom). Ta majestatyczna XVII-wieczna świątynia zachwyca bogato zdobionym wnętrzem i wspaniałą fasadą.

Niedaleko katedry znajduje się Opactwo św. Piotra (Stift Sankt Peter) znane z niezwykłego cmentarza oraz katakumb.

Na szczególną uwagę zasługuje także Getreidegasse – główna ulica handlowa Starego Miasta. Jest to miejsce narodzin Wolfganga Amadeusza Mozarta. Jego dom rodzinny (Mozarts Geburtshaus) został przekształcony w muzeum, które oferuje unikalne spojrzenie na życie i twórczość genialnego kompozytora.

Wędrując uliczkami salzburskiego Starego Miasta trudno nie poczuć ducha minionych epok. W licznych kawiarniach i restauracjach można spróbować tradycyjnych austriackich przysmaków, takich jak Salzburger Nockerl czy strudla jabłkowego. W lokalnych sklepach znajdziemy rękodzieło i pamiątki, w tym wyroby inspirowane Mozartem.

Dzięki licznym wydarzeniom kulturalnym, takim jak Festiwal Salzburski (Salzburger Festspiele), Stare Miasto żyje przez cały rok. Muzyka, teatr i sztuka zamieniają to historyczne centrum w serce kulturalne Austrii.

Residenzplatz i fontanna Residenzbrunnen

Wśród miejsc wartych zobaczenia jest Residenzplatz, czyli Plac Rezydencjalny. Jest on jednym z najbardziej charakterystycznych miejsc w Salzburgu, które od wieków zachwyca mieszkańców i turystów. Plac powstał w XVI wieku z inicjatywy księcia arcybiskupa Wolfa Dietricha von Raitenau. Jego celem było stworzenie przestrzeni reprezentacyjnej, która podkreśliłaby znaczenie Salzburga jako siedziby władzy kościelnej i politycznej.

Centralnym punktem placu jest fontanna Residenzbrunnen wykonana z marmuru w połowie XVII wieku. Uważana jest za jedną z najpiękniejszych fontann barokowych w Europie i przedstawia mitologiczne postacie oraz konie wyrastające z wody.

Katedra w Salzburgu (Salzburger Dom)

Jedną z najważniejszych atrakcji w mieście jest Katedra w Salzburgu znajdująca się tuż przy Residenzplatz. Ta barokowa świątynia poświęcona jest św. Rupertowi i św. Wirgiliuszowi, patronom miasta Salzburga.

Pierwsza katedra na tym miejscu powstała już w VIII wieku, kiedy św. Rupert sprowadził chrześcijaństwo na ziemie salzburskie. Obecna budowla została wzniesiona w XVII wieku, po zniszczeniu poprzednich kościołów w wyniku pożarów. Architektem nowej katedry był włoski mistrz Santino Solari. To jemu budowla zawdzięcza barokowy charakter, typowy dla epoki kontrreformacji. W czasie II wojny światowej katedra ucierpiała w wyniku bombardowań, jednak została pieczołowicie odrestaurowana, zachowując swój pierwotny blask.

Katedra zachwyca swoją monumentalnością. Jej fasada z dwiema bliźniaczymi wieżami wykonana jest z białego marmuru. Wnętrze świątyni zdobią bogate freski i zdobienia sztukatorskie, które przedstawiają sceny biblijne i świętych. W centrum nawy głównej znajduje się przepiękne baptysterium, gdzie został ochrzczony Wolfgang Amadeusz Mozart.

W ołtarzu głównym znajduje się obraz przedstawiający zmartwychwstanie Chrystusa. Organy katedry, składające się z pięciu sekcji, są jednym z najważniejszych instrumentów w Austrii i odgrywają kluczową rolę podczas Festiwalu w Salzburgu.

W trakcie zwiedzania można także zobaczyć skarbiec katedralny, który kryje wiele cennych relikwii i dzieł sztuki sakralnej, w tym kielichy, monstrancje i stroje liturgiczne.

Plac Mozarta, Dom Narodzin Mozarta i Rezydencja Mozarta

Pamiątek po Mozarcie nie mogło zabraknąć w mieście jego urodzenia. Pierwszą z nich możemy zobaczyć w sąsiedztwie salzburskiej katedry. Warto przejść na Plac Mozarta (Mozartplatz), którego centralnym punktem placu jest pomnik kompozytora odsłonięty w 1842 roku. Stworzył go rzeźbiarz Ludwig Schwanthaler. Figura przedstawia Mozarta w klasycznym stroju, z nutami w jednej ręce. Plac otaczają piękne historyczne budynki w stylu barokowym i klasycystycznym. Znajduje się tu także wiele kawiarni, restauracji i sklepów z pamiątkami.

Nawet jeśli nie jesteś fanem muzyki poważnej warto w Salzburgu zwiedzić Dom Narodzin Mozarta (Mozarts Geburtshaus). Dom, w którym 27 stycznia 1756 roku na świat przyszedł Wolfgang Amadeusz Mozart, należał do rodziny Hagenauerów, bliskich przyjaciół rodziny Mozartów. Leopold Mozart, ojciec Wolfganga, wynajmował tutaj mieszkanie przez ponad dwadzieścia lat. Właśnie w tym miejscu kompozytor spędził pierwsze 17 lat swojego życia, rozwijając swój wyjątkowy talent muzyczny pod czujnym okiem ojca.

Dziś Mozarts Geburtshaus funkcjonuje jako muzeum. Ekspozycja prezentuje szeroki wachlarz eksponatów związanych z życiem i twórczością Mozarta. Można tu zobaczyć oryginalne instrumenty muzyczne, takie jak skrzypce, na których Mozart grał jako dziecko, osobiste listy i dokumenty rodziny Mozartów, portrety i obrazy przedstawiające kompozytora oraz jego najbliższych, a także rekonstrukcje wnętrz, ukazujące codzienne życie w XVIII wieku. Zwiedzanie muzeum zajmuje około godziny. 

Warto przejść na drugą stronę rzeki, na Marktplatz 8, gdzie znajduje się Rezydencja Mozarta (Mozart-Wohnhaus). Dom, w którym mieszkała rodzina Mozartów, został zbudowany w XVII wieku. Wolfgang Amadeusz przeprowadził się tutaj z rodzicami i siostrą w 1773 roku, gdy rodzina opuściła mniejsze mieszkanie przy Getreidegasse 9 (czyli wcześniej opisany Mozarts Geburtshaus). W tym większym przestronnym domu Mozart spędził kilka kluczowych lat swojej młodości, tworząc swoje pierwsze arcydzieła. Budynek został częściowo zniszczony podczas bombardowania w 1944 roku, ale dzięki skrupulatnej odbudowie przywrócono go do dawnej świetności.

Obecnie dom pełni funkcję muzeum, które oferuje odwiedzającym wyjątkową okazję do zgłębienia życia i twórczości Mozarta. Bilety wstępu kosztują tyle samo ile do Domu Narodzin Mozarta, ale jeśli chcesz zwiedzić oba muzea, warto kupić bilety łączone. 

Po opuszczeniu muzeum kontynuujemy naszą trasę zwiedzania i kierujemy się na północ. Najpierw miniemy Mozarteum, czyli słynne konserwatorium a następnie dotrzemy do Pałacu Mirabell.

Pałac i Ogrody Mirabell

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc na ziemi salzburskiej jest Pałac Mirabell i otaczające go Ogrody Mirabell. Historia tego niezwykłego kompleksu położonego w centrum Salzburga sięga początku XVII wieku, kiedy to arcybiskup Wolf Dietrich von Raitenau zlecił budowę pałacu jako wyraz swojej miłości do Salome Alt. Początkowo pałac nosił nazwę Altenau. Później, po upadku arcybiskupa, pałac zmienił nazwę na Mirabell i stał się symbolem nie tylko miłości, ale także władzy i przepychu.

Pałac został zaprojektowany w stylu barokowym, jednak po pożarze w 1818 roku odbudowano go w stylu klasycystycznym. Dziś służy on jako siedziba urzędów miejskich i jest miejscem wielu uroczystości, takich jak śluby cywilne. Szczególne uznanie zdobyła Sala Marmurowa uznawana za jedną z najpiękniejszych sal ślubnych na świecie, gdzie niegdyś koncertował sam Wolfgang Amadeusz Mozart.

Ogrody Mirabell założone w 1730 roku przez arcybiskupa Franza Antona von Harracha, są doskonałym przykładem europejskiej sztuki ogrodowej. Starannie zaprojektowane aleje, kwiatowe kompozycje i ozdobne fontanny przyciągają odwiedzających przez cały rok. Centralnym punktem ogrodów jest Fontanna Pegaza otoczona czterema rzeźbami symbolizującymi żywioły: wodę, ogień, powietrze i ziemię.

Nie można również zapomnieć o wspaniałym widoku, jaki roztacza się z ogrodów na Stare Miasto i Twierdzę Hohensalzburg. Właśnie ten malowniczy krajobraz sprawia, że miejsce to jest uwielbiane przez fotografów i turystów z całego świata. Ogrody Mirabell słyną także z filmowych koneksji – to tutaj nakręcono niektóre sceny z kultowego musicalu “Dźwięki muzyki”.

Twierdza Hohensalzburg (Festung Hohensalzburg)

Widoczna z każdego zakątka miasta, położona na szczycie wzgórza Festungsberg, majestatyczna Twierdza Hohensalzburg to jedno z największych zachowanych w całości średniowiecznych założeń obronnych w Europie.

Budowa twierdzy rozpoczęła się w 1077 roku z inicjatywy arcybiskupa Gebharda z Salzburga. Początkowo miała pełnić funkcję schronienia i obrony przed najazdami zewnętrznymi, jednak z czasem rozbudowywano ją, przekształcając w symbol władzy i prestiżu arcybiskupów salzburskich. W XIV i XV wieku twierdza została znacznie wzmocniona, co pozwoliło jej przetrwać oblężenia i stać się jedną z najpotężniejszych fortyfikacji tamtych czasów. Ważnym momentem w historii było jej zdobycie podczas Wojen Napoleońskich, kiedy to wojska francuskie zajęły twierdzę bez walki.

Dostęp do twierdzy jest możliwy na dwa sposoby — pieszo lub kolejką linowo-terenową. Spacer na wzgórze zajmuje około 20 minut i prowadzi przez malownicze uliczki starego miasta. Działająca od 1892 roku kolejka jest szybkim i wygodnym sposobem dotarcia na szczyt, szczególnie dla rodzin z dziećmi lub osób o słabszej kondycji.

Warto zwiedzić reprezentacyjne sale książęce. W bogato zdobionych wnętrzach można poznać splendor i luksus, w jakim żyli arcybiskupi. Sala Złota i Sala Marmurowa to jedne z najbardziej imponujących przestrzeni w twierdzy.

Na terenie twierdzy znajduje się Festungsmuseum, w którym zgromadzono eksponaty związane z historią twierdzy, bronią i życiem codziennym jej mieszkańców. Wystawa pozwala zrozumieć znaczenie twierdzy w średniowieczu i późniejszych epokach. W ramach biletu wstępu można także zwiedzić muzeum marionetek Marionettenmuseum.

Mury Twierdzy Hohensalzburg to fantastyczny punkt widokowy, z którego rozciąga się niezwykła panorama miasta, Alp i doliny rzeki Salzach, która zachwyca bez względu na porę roku.

Zamek Hellbrunn (Schloss Hellbrunn)

Około 7 km na południe od centrum Salzburga warto odwiedzić XVII-wieczny Zamek Hellbrunn. Został on wzniesiony w latach 1612–1615 na zlecenie księcia arcybiskupa Markusa Sittikusa von Hohenems, jednego z najbarwniejszych władców Salzburga. Projekt Hellbrunn powierzono wybitnemu architektowi Santino Solariemu, który jest także autorem fasady salzburskiej katedry. Zamek był pomyślany jako letnia rezydencja i miejsce rozrywki – nie przewidziano w nim nawet sypialni, co świadczy o jego wyłącznie rekreacyjnym charakterze.

Już sam budynek zachwyca elegancką formą renesansowego pałacu, ale prawdziwym skarbem Hellbrunn są jego otoczenie oraz niezwykłe ogrody. Największą atrakcją zamku są tak zwane “trickowe fontanny” (“Wasserspiele”), zaprojektowane jako forma rozrywki ale i zaskoczenia dla gości arcybiskupa. W ogrodach zamku znajdują się liczne mechanizmy wodne, które działają w sposób zaskakujący – fontanny uruchamiają się niespodziewanie, mocząc odwiedzających. Szczególnie słynna jest kamienna ława, przy której Markus Sittikus lubił gościć swoich przyjaciół – w odpowiednim momencie aktywował ukryte dysze wodne, dostarczając im mnóstwa śmiechu i wody.

Fontanny trickowe to również imponujące działa inżynieryjne. Wiele z nich napędzanych jest siłą grawitacji bez potrzeby użycia współczesnych technologii.

Ogrody Hellbrunn kryją liczne pawilony i groty, które pełniły rolę miejsc do medytacji lub spotkań towarzyskich. Szczególnie warto zobaczyć Grotę Neptuna z figurą boga morza otoczoną efektami wodnymi, Mechaniczny Teatr z miniaturową sceną napędzaną wodą i przedstawiającą codzienne życie miasteczka, oraz Pawilon Muzyczny dobudowany w XX wieku.

Mam nadzieję, że mój przewodnik po Salzburgu przekonał Cię, że jest to miejsce, które każdy miłośnik historii, sztuki i muzyki powinien odwiedzić. Bogactwo atrakcji, niepowtarzalna atmosfera i malownicze widoki czynią to miasto jedynym w swoim rodzaju. Planując wizytę, warto zarezerwować co najmniej kilka dni, by w pełni cieszyć się tym, co miasto ma do zaoferowania, a nawet odkryć jego mniej znane zakątki, które kryją wiele niespodzianek.